Inleiding
Schiet onze democratie niet te kort? Kan het op veel plekken niet veel efficiënter en sneller ingespeeld worden op de inwoners van Nederland? Als er morgen verkiezingen zouden zijn, zou je stemmen op een vooruitgeschoven lid van een partij. Die persoon vertegenwoordigt vervolgens een hele lijst van standpunten, waarbij je de standpunten van iedere partij naast elkaar legt en kijkt welke partij het meest met je eigen visie overeenkomt. Vervolgens hebben de partijen (bijna) altijd onvoldoende stemmen om alleen een regering te vormen. Het komt dus aan op een coalitie, waarbij vele compromissen worden gesloten en de uiteindelijke lijst met standpunten redelijk afwijkt van de standpunten waar jij op heb gestemd.
Problemen
Het eerste probleem is dat als je op een partij stemt, je het ook oneens kunt zijn met een groot aantal punten van die partij. Bijvoorbeeld iemand stemt op de PVV, omdat hij de AOW leeftijd op 65 wil houden, maar heeft geen enkele problemen met de islam. Toch vertegenwoordigt deze partij onder andere deze persoon, alsof hij dat laatste ook belangrijk vind.
Het tweede probleem is dat zodra er een coalitie gevormd wordt, de standpunten veranderen, verdwijnen en er nieuwe van de andere partij bij komen, waar jij niet op zit te wachten. Voorbeeld: Als iemand had geweten dat er zo weinig punten van het CDA in het regeerakkoord kwamen en de PVV zoveel invloed had, had degene misschien wel overwogen om op een andere partij te stemmen. Of mensen die een tactische stem uitbrengen op een partij, waardoor de kans op een betere coalitie groter wordt. Zo heb ik PvdA gestemd, in de hoop dat zij de grootste werden en in ieder geval met Groenlinks en D66 (en eventueel een 4e partij CDA/VVD) om tafel gingen. Terwijl ik de standpunten van de PvdA minder goed vind dan die van D66 en Groenlinks, maar het eindresultaat in mijn ogen beter is dan de regering die er nu is gekomen.
En het derde probleem is dat we stemmen op oplossingen en niet op problemen. Mensen met 0,0 verstand van een onderwerp krijgen iets te zeggen over hoe een probleem opgelost moet worden. De massa is daar naar mijn mening niet toe in staat. Zij reageren teveel vanuit het onderbuik gevoel en natte vingerwerk. Simpele oplossingen die voor vrijwel iedereen logisch lijken, kunnen volgens wetenschappelijke onderzoeken soms wel het averechtse effect hebben.
De oplossing?
De democratie moet gemoderniseerd worden naar de mogelijkheden van vandaag de dag. Hef het systeem met partijen en coalities op en ga in plaats daarvan werken met een actielijst. Een lijst met allerlei problemen die door de stemgerechtigden wordt samengesteld, mensen kunnen problemen aandragen en op een positief/negatief schaal aangeven hoe zwaar de problemen voor hun wegen (crowdsourcing). Aan de hand van die lijst worden diverse projectgroepen met experts op dat gebied samengesteld die gaan kijken naar de beste oplossing. Eventueel met terugkoppeling naar de democratie indien een oplossing controversieel is. Daarmee kan iedereen al zijn/haar problemen kwijt, wordt niet onnodig opgezadeld met standpunten die ze niet wilen maar er gratis bij krijgen door een partijprogramma of een coalitievorming. Èn de mensen die er verstand van hebben lossen de problemen op, zonder teveel macht bij het volk weg te halen.
De stelling
Is Nederland (binnenkort) toe aan een dergelijke modernisering van de democratie?
Ik zeg binnenkort om de discussie of het midden in de huidige crisis verstandig is om te doen, te voorkomen.
Substellingen:
Moeten we af van de partijprogramma's, waarin ook punten staan waar je het niet mee eens bent?
Moeten we af van de coalitievorming, waarin compromissen worden gesloten en dus misschien standpunten verdwijnen die jij belangrijk vond?
Moeten we onderscheid gaan maken tussen problemen en oplossingen en de democratie de problemen aan de kaak laten stellen, terwijl de experts op de gebieden met de beste oplossingen komen?
Schiet onze democratie niet te kort? Kan het op veel plekken niet veel efficiënter en sneller ingespeeld worden op de inwoners van Nederland? Als er morgen verkiezingen zouden zijn, zou je stemmen op een vooruitgeschoven lid van een partij. Die persoon vertegenwoordigt vervolgens een hele lijst van standpunten, waarbij je de standpunten van iedere partij naast elkaar legt en kijkt welke partij het meest met je eigen visie overeenkomt. Vervolgens hebben de partijen (bijna) altijd onvoldoende stemmen om alleen een regering te vormen. Het komt dus aan op een coalitie, waarbij vele compromissen worden gesloten en de uiteindelijke lijst met standpunten redelijk afwijkt van de standpunten waar jij op heb gestemd.
Problemen
Het eerste probleem is dat als je op een partij stemt, je het ook oneens kunt zijn met een groot aantal punten van die partij. Bijvoorbeeld iemand stemt op de PVV, omdat hij de AOW leeftijd op 65 wil houden, maar heeft geen enkele problemen met de islam. Toch vertegenwoordigt deze partij onder andere deze persoon, alsof hij dat laatste ook belangrijk vind.
Het tweede probleem is dat zodra er een coalitie gevormd wordt, de standpunten veranderen, verdwijnen en er nieuwe van de andere partij bij komen, waar jij niet op zit te wachten. Voorbeeld: Als iemand had geweten dat er zo weinig punten van het CDA in het regeerakkoord kwamen en de PVV zoveel invloed had, had degene misschien wel overwogen om op een andere partij te stemmen. Of mensen die een tactische stem uitbrengen op een partij, waardoor de kans op een betere coalitie groter wordt. Zo heb ik PvdA gestemd, in de hoop dat zij de grootste werden en in ieder geval met Groenlinks en D66 (en eventueel een 4e partij CDA/VVD) om tafel gingen. Terwijl ik de standpunten van de PvdA minder goed vind dan die van D66 en Groenlinks, maar het eindresultaat in mijn ogen beter is dan de regering die er nu is gekomen.
En het derde probleem is dat we stemmen op oplossingen en niet op problemen. Mensen met 0,0 verstand van een onderwerp krijgen iets te zeggen over hoe een probleem opgelost moet worden. De massa is daar naar mijn mening niet toe in staat. Zij reageren teveel vanuit het onderbuik gevoel en natte vingerwerk. Simpele oplossingen die voor vrijwel iedereen logisch lijken, kunnen volgens wetenschappelijke onderzoeken soms wel het averechtse effect hebben.
De oplossing?
De democratie moet gemoderniseerd worden naar de mogelijkheden van vandaag de dag. Hef het systeem met partijen en coalities op en ga in plaats daarvan werken met een actielijst. Een lijst met allerlei problemen die door de stemgerechtigden wordt samengesteld, mensen kunnen problemen aandragen en op een positief/negatief schaal aangeven hoe zwaar de problemen voor hun wegen (crowdsourcing). Aan de hand van die lijst worden diverse projectgroepen met experts op dat gebied samengesteld die gaan kijken naar de beste oplossing. Eventueel met terugkoppeling naar de democratie indien een oplossing controversieel is. Daarmee kan iedereen al zijn/haar problemen kwijt, wordt niet onnodig opgezadeld met standpunten die ze niet wilen maar er gratis bij krijgen door een partijprogramma of een coalitievorming. Èn de mensen die er verstand van hebben lossen de problemen op, zonder teveel macht bij het volk weg te halen.
De stelling
Is Nederland (binnenkort) toe aan een dergelijke modernisering van de democratie?
Ik zeg binnenkort om de discussie of het midden in de huidige crisis verstandig is om te doen, te voorkomen.
Substellingen:
Moeten we af van de partijprogramma's, waarin ook punten staan waar je het niet mee eens bent?
Moeten we af van de coalitievorming, waarin compromissen worden gesloten en dus misschien standpunten verdwijnen die jij belangrijk vond?
Moeten we onderscheid gaan maken tussen problemen en oplossingen en de democratie de problemen aan de kaak laten stellen, terwijl de experts op de gebieden met de beste oplossingen komen?
)
